Hielpijn – Oorzaken & Behandeling

Hielpijn is pijn aan het achterste deel van de voet. Het kan zowel aan de achterkant als aan de onderkant van de hiel zitten. Hielpijn is een vaak voorkomende klacht met veel verschillende oorzaken.

De oorzaak van de pijn zit aan het hielbeen of structuren rondom het hielbeen. Het hielbeen is een bot dat aan de achterkant van de voet zit. Het is het grootste bot van de voet. Aan het hielbeen hechten zitten twee belangrijke pezen vast. Het gaat om de aanhechting van de peesplaat aan de onderkant van het hielbeen, en de aanhechting van de achillespees aan de achterkant van het hielbeen.

Symptomen hielpijn

Meestal zit de pijn aan de onderkant van de hiel of aan de achterkant van de hiel. Soms is er sprake van pijn aan de zijkant van het hielbeen.

Er wordt onderscheid gemaakt tussen:

  • Pijn aan de onderkant van de hiel – de pijn zit meestal ter hoogte van de aanhechting van de peesplaat van de voet aan het hielbeen;
  • Pijn aan de achterkant van de hiel – de pijn zit meestal ter hoogte van de aanhechting van de achillespees aan het hielbeen;
  • Pijn aan de zijkant van de hiel.
hielpijn - onderscheid hielpijn achterkant - hielpijn zijkant - hielpijn onder de hiel
De lokatie van de pijn is van belang voor het vinden van de oorzaak.

Pijn aan de onderkant van de hiel zit meestal ter hoogte van de aanhechting van de peesplaat van de voet aan het hielbeen.

Pijn aan de achterkant van de hiel zit meestal ter hoogte van de aanhechting van de achillespees aan het hielbeen.

hielpijn zit meestal daar waar pezen aanhechten
Hielpijn zit meestal daar waar pezen aanhechten (Illustratie: Marcel Kollmar)

Oorzaken hielpijn

Pijn aan de hiel is zelden het gevolg van een ernstige aandoening. In de meeste gevallen gaat de pijn vanzelf over. Soms zal de pijn langere tijd aanhouden. Dan wordt gesproken van ‘chronische hielpijn’.

Meestal wordt hielpijn wordt veroorzaakt door een mechanische oorzaak. Dat wil zeggen overbelasting van de voet, knellende schoenen, of neerkomen na een val of sprong van grote hoogte. Pijn aan de hiel kan echter ook worden veroorzaakt door infectie, ontsteking of aantasting van zenuwen.

Kijk voor een uitgebreide lijst van oorzaken voor hielpijn onderaan deze webpagina.

Pijn onder de hiel

Pijn aan de onderkant van de hiel wordt meestal veroorzaakt door irritatie van de aanhechting van de peesplaat van de voet. Dit kan ontstaan door overbelasting. Een veel voorkomende oorzaak is het beginnen met (lange afstand) wandelen of hardlopen. Ook het opvoeren van de intensiteit van trainingen kan irritatie opwekken.

Irritatie van de aanhechting van de peesplaat kan ook ontstaan als je nieuwe schoenen hebt met platte zolen. Als je gewend bent om op schoenen met hakken te lopen zal de peesplaat onder spanning komen als je opeens overgaat op schoenen zonder hakken.

Pijn achterkant hiel

Pijn aan de achterkant van de hiel wordt meestal veroorzaakt door irritatie of ontsteking van de aanhechting van de achillespees, of door een slijmbeursontsteking aan de hiel.

Ontsteking van de aanhechting van de achillespees (achillespees tendinitis) is meestal het gevolg van overbelasting.

Ontsteking van de slijmbeurs van de hiel kan verschillende oorzaken hebben. Een veel voorkomende oorzaak is knel zittende schoenen.

Pijn zijkant hiel

Pijn aan de zijkant van de hiel komt niet zo vaak voor.

Hielpijn bij kinderen

Hielpijn bij kinderen komt nogal eens voor na een sprong van (grote) hoogte. Maar daarnaast zijn er bepaalde aandoeningen die bij kinderen voorkomen en tot hielpijn kunnen leiden. Een voorbeeld is de ziekte van Sever.

Minder vaak voorkomende oorzaken van hielpijn bij kinderen zijn irritatie van de achillespees (achillespeestendinopathie), irritatie van de peesplaat onder de voet (fasciitis plantaris), en beknelling van een botje achter in de voet (posterieur enkelimpingement).

Hielpijn bij lopen en hardlopen

Oorzaken van hielpijn bij mensen die veel wandelen en/of hardlopen zijn irritatie van de achillespees (achillespeestendinopathie), slijmbeursontsteking aan de hiel (bursitis calcanei), irritatie van de peesplaat onder voet (fasciitis plantaris) en een vermoeidheidsbreuk van het hielbeen (stressfractuur van de calcaneus).

Hielpijn bij opstaan

Pijn in de hiel, of een stijf gevoel in de hiel, bij opstaan kan wijzen op een ontsteking van de slijmbeurs van de hiel.

Wanneer naar de dokter?

Raadpleeg de huisarts in de volgende gevallen:

  • De hielpijn gaat gepaard met andere klachten, bijvoorbeeld koorts, zwelling van de hiel of rondom de hiel, een tintelend of prikkelend gevoel in de hiel of rondom de hiel;
  • Het is onmogelijk om de hiel te belasten;
  • Het is onmogelijk om de voet in spitsstand te brengen (volledig te buigen);
  • De klachten houden langer dan een week aan;
  • De hielpijn blijft aanwezig als de hiel niet belast wordt;
  • Als je ‘s nachts wakker wordt van de pijn in de hiel.

Hoe wordt de diagnose gesteld?

De arts kan door vragen te stellen en met behulp van lichamelijk onderzoek meestal een diagnose stellen.

Behandeling hielpijn

In principe is de behandeling van hielpijn afhankelijk van de oorzaak. Kijk voor behandeling daarom op de webpagina’s van de verschillende oorzaken.

Preventie van hielpijn

Hielpijn die veroorzaakt wordt door mechanische oorzaken kan meestal worden voorkomen. Het gaat dan om maatregelen als het vermijden van schoenen die knellen aan de achterkant, het geleidelijk opbouwen van (hard)looptrainingen, het dragen van schoenen met een hak etc.

Soms kan fysiotherapie helpen bij het tegengaan en voorkomen van pijn in de hiel. Dan gaat het vooral om hielpijn ten gevolge van een afwijkende balans van het lichaam.

Verder lezen / Referenties

  • J Wiegerinck, B Oudhof, H van Weert, P Struijs, ‘Hielpijn bij kinderen’ gepubliceerd in ‘Huisarts & Wetenschap’ van Juni 2012; 55(6): pagina’s 260-265.

Appendix – Differentiaal Diagnose ‘HIELPIJN’

Hieronder een uitgebreid overzicht van oorzaken van pijn in de hiel. Het getal achter de oorzaak geeft een schatting van het aantal mensen dat jaarlijks in Nederland vanwege die oorzaak hielpijn heeft.

Vaak voorkomende oorzaken van hielpijn: >1.000/jaar

  • blaren op de voeten (blaren op de voeten) – 209.300
  • gekneusd hielbeen – 4.865
  • hielspoor (spina calcanei) – 4.470
  • doorligwond (decubitus) – 2.655
  • ontsteking van de slijmbeurs van de hiel (bursitis calcanei) – 2.298
  • gebroken hielbeen (calcaneusfractuur) – 1.798
  • kneuzing of ontsteking van het vetkussen onder de hiel – 1.484
  • voorwerp in de hiel (corpus alienum in de hiel) – 1.274
  • irritatie van de peesplaat onder de voetzool – 1.225

Zeldzame oorzaken van hielpijn: <1.000/jaar

Zeer zeldzame oorzaken van hielpijn: <100/jaar

  • chronic inflammation of the heel pad – 99
  • ziekte van Forestier (hyperostosis vertebralis) – 74
  • ontsteking van het hielbeen (osteomyelitis van de calcaneus) – 67
  • perifere neuropathie – 35
  • afscheuring van een stukje bot van het hielbeen (avulsiefractuur van de calcaneus) – 31
  • heel bumps – 23
  • beknelling van een botje achter in de voet (posterieur enkelimpingement) – 22
  • afsterven van het hielbeen (osteonecrose van het os calcaneus) – 18
  • gewrichtsontsteking bij psoriasis (artritis psoriatica) – 15
  • syndroom van Reiter (reactieve artritis) – 13
  • druk op de zenuwwortel ter hoogte van de lage rug (compressie van de L5 of S1 zenuwwortel) – 3
  • simpele botcyste in de hiel (solitaire botcyste van de calcaneus) – 2
  • intraossaal lipoom – 0,4

Gepubliceerd door: Simpto.nl
Datum van publicatie: 11 oktober 2017
Auteur: Erwin Douwes
Laatst bijgewerkt op: 11 oktober 2017


Synoniemen voor hielpijn zijn pijn hiel, pijnlijke hiel, pijn in de hiel, pijn aan de hiel, pijn achterkant voet

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *