Gynecomastie

Wat is gynecomastie?

Gynecomastie is een vergroting van de borstklier bij de man. Gynecomastie komt vaak voor en is meestal onschuldig.

gynecomastie - borstvorming bij mannen
gynecomastie – borstvorming bij mannen – bron: JMZ1122

Welke symptomen geeft het?

De volgende klachten komen voor:

  • borstvorming
  • soms pijn aan de borst

Welke oorzaken zijn er?

Gynecomastie komt vaak voor bij babies, tijdens de puberteit of bij oudere mannen. In de puberteit kunnen, onder de invloed van hormonen, de borstklieren opzwellen. Verder kan gynecomastie ontstaan bij leverziekten, zoals. Soms wordt gynecomastie veroorzaakt door een aandoening van de hormoonhuishouding. Er is dan sprake van een verkeerde verhouding tussen de oestrogenen en testosteron. Dit kan veroorzaakt worden door longtumoren en bepaalde zaadbaltumoren die oestrogenen of hCG maken, zoals de zogenaamde Leydigcel-tumor.

Ook kan de verstoorde verhouding worden veroorzaakt door het gebruik van androgenen. Dit zijn geneesmiddelen die een effect hebben dat lijkt op dat van testosteron. Gynecomastie kan ook ontstaan bij hyperprolactinemie. Een zeldzame oorzaak van gynecomastie is borstkanker. Gynecomastie komt niet vaak voor bij jongens voor de puberteit. Als het in deze leeftijdsgroep voorkomt kan dit worden veroorzaakt door een zaadbaltumor bij het syndroom van Peutz-Jeghers.

Er zijn ook gevallen bekend dat kinderen met moeders die oestrogeencremes gebruiken borstvorming kregen. Vermoed wordt dat restanten van de cremes via de handen van de moeder op de huid of het voedsel van de kinderen is gekomen. Dit moet worden voorkomen omdat dit een nadelig effect kan hebben op de botgroei. Onder invloed van de hormonen kunnen de botten sneller uitrijpen waardoor de lengtegroei eerder stopt en kinderen nooit hun volledige uiteindelijke lengte zullen bereiken.

Hoe wordt de diagnose gesteld?

Een vergroting van de borstklier bij de man is meestal voelbaar als een zwelling van een tot enkele centimeters achter de tepel. In eerste instantie zal de arts op grond van het verhaal, de leeftijd en het lichamelijk onderzoek besluiten of er sprake is van onschuldige gynecomastie of niet. Belangrijk is of de borstvergroting aan één kant of aan beide kanten voorkomt. Als de arts vermoedt dat er een andere onderliggende aandoening is kan besloten worden aanvullend onderzoek te doen, namelijk bloedonderzoek, beeldvormend onderzoek (bijv. echografie, mammografie) en/of een punctie om cellen onder de microscoop te onderzoeken.

Wat is het beloop?

Bij gynecomastie die voorkomt bij jongens in de puberteit zal de borstvorming na enkele jaren meestal vanzelf verdwijnen. Bij andere oorzaken zal de onderliggende aandoening moeten worden behandeld. Wanneer de aandoening cosmetisch erg storend is kan de borstvorming middels een operatie worden verwijderd.

Wat is de behandeling?

De behandeling is afhankelijk van de onderliggende oorzaak. De huisarts zal over het algemeen behandelen als het om onschuldige vorm gaat. Als er sprake is van een onderliggende ziekte zal worden doorverwezen naar een endocrinoloog. Dat is een internist die is gespecialiseerd in hormonale ziekten. In het geval een operatie nodig is zal worden doorverwezen naar een chirurg.

Synoniemen

gynaecomastie, borstvorming bij mannen

Engelse vertaling

gynecomastia

Plaats een reactie