Wat is collageen?

Collageen is een stofje in ons lichaam dat een belangrijke onderdeel is van bindweefsel. Bindweefsel is weefsel dat zich tussen organen, bloedvaten en zenuwen bevindt.

Collageen is een eiwit. Het wordt gemaakt door bindweefselcellen die ‘fibroblasten’ worden genoemd. Het collageen vormt langwerpige vezels, de zogenaamde ‘collageenvezels’. Collageenvezels zorgen voor stevigheid in het menselijk lichaam.

collageenvezels in een pees
collageenvezels in een pees (Bron: https://library.med.utah.edu)

Collageenvezels zitten zo’n beetje overal in ons lichaam, maar vooral in de huid, pezen en gewrichtsbanden (ligamenten). Het is daarmee het meest voorkomende eiwitmolecuul in het menselijk lichaam. Verder komt collageen ook voor in botten, kraakbeen, bloedvaten, organen, ogen (hoornvlies en oogwit), darmen en tussenwervelschijven.

Welke functie heeft het?

Collageen zorgt voor opvulling en beschermt tegen druk van buitenaf.

In de huid zorgt het voor trekvastheid van de huid. De huid zal hierdoor niet snel scheuren. Hetzelfde geldt voor het oogwit.

In het gebit zorgen collageenvezels ervoor dat onze tanden en kiezen stevig vastzitten in de kaak.

Verschillende typen collageen

Er zijn verschillende typen collageen. Deze onderscheiden zich op grond van de structuur van de collageenvezels.

Er wordt onderscheid gemaakt tussen 28 verschillende typen. De vijf belangrijkste typen staan hieronder vermeld met de plaats in het lichaam waar ze voorkomen.

Type I: huid, pezen, bloedvaten, organen, botten;
Type II: kraakbeen;
Type III: reticulaire vezels (vaak in combinatie met Type I collageenvezels);
Type IV: basaalmembraan (huid, nieren);
Type V: celoppervlakten, haren, placenta.

Collageen en veroudering

Naarmate we ouder worden ontstaan kleine breukjes in het collageen. Hierdoor zal de stevigheid die collageen biedt langzaamaan minder worden. In de huid zal dat leiden tot de vorming van rimpels.

Bij welke ziekten is collageen betrokken?

Collageen zorgt ervoor dat onze tanden en kiezen stevig vastzitten in de kaak. Door ontsteking in de ruimte tussen gebit en kaak kunnen collageenvezels aangetast raken. Dit kan leiden tot loszittende tanden en kiezen. Er is dan sprake van parodontitis.

Daarnaast zijn er een aantal bindweefselziekten en huidziekten waarbij collageenvezels afwijken kunnen zijn. Zo leidt afwijking in het collageen bij het syndroom van Ehlers-Danlos tot overstrekbare gewrichten en een uitrekbare huid.

Afwijking in collageen Type XVIII kan leiden tot het syndroom van Knobloch. Hierbij treden afwijkingen aan ogen en schedel op.

Engelse vertaling

collagen


Uitgegeven door: Simpto.nl
Datum van publicatie: 9 september 2017
Auteur: Erwin Douwes
Laatst bijgewerkt op: 9 september 2017

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *