Wat is tylotisch eczeem?

Tylotisch eczeem is een huidaandoening waarbij de huid van met name de handen dikker en harder wordt.

tylotisch eczeem
tylotisch eczeem aan de hand

Andere namen die ook gebruikt worden voor deze aandoening zijn: ragadiform eczeem en eczema hyperkeratoticum et rhagadiforme

Hoe vaak komt het voor?

Tylotisch eczeem komt niet zo vaak voor. In heel Nederland wordt deze aandoening jaarlijks bij zo’n 500 mensen gesteld.

Bij wie komt het voor?

Tylotisch eczeem komt vooral voor bij mensen van middelbare en oudere leeftijd, en veel vaker bij mannen dan bij vrouwen.

Oorzaak tylotisch eczeem

De oorzaak van deze aandoening is niet altijd bekend. Soms is er sprake van (langdurig) contact met bepaalde chemische stoffen, bijvoorbeeld bij werknemers in een chemische fabriek. Vaak echter kan geen oorzaak worden gevonden. In dat geval wordt wel gesproken van ‘idiopathisch tylotisch eczeem’.

Symptomen tylotisch eczeem

De onderstaande symptomen kunnen voorkomen. Het percentage achter het symptoom geeft een schatting van het aantal patiënten met deze aandoening waarbij het symptoom voorkomt.

  • harde plekken op de handpalm – 67%
  • kloofjes aan de hand – 65%
  • kloofjes aan de handpalm – 64%
  • eelt op de voetzolen – 63%
  • kloofjes aan de voeten – 60%
  • kloofjes aan de voetzolen – 59%
  • schilferende plek op de handpalmen – 50%
  • schilferende plek op de voetzolen – 45%
  • eelt op de handen – 36%
  • pijnlijke kloofjes – 35%
  • verharde huid aan de vingers – 33%
  • harde plekken aan de voetzolen – 25%
  • kloofjes aan de vingers – 19%
  • korstjes aan de handpalmen – 13%
  • schilferende plek aan de vingers – 13%
  • blaasjes aan de handpalmen – 12%
  • rode handpalmen – 12%
  • blaasjes op de voetzool – 11%
  • schilferende handpalmen – 6%
  • schilferende vingers – 5%
  • jeuk – 5%
  • schilferende voetzolen – 4%

Hoe wordt de diagnose gesteld?

Een dermatoloog (huidarts) zal de diagnose vaak al op grond van de klachten vermoeden. Eventueel kan een huidbiopsie de diagnose bevestigen.

Behandeling tylotisch eczeem

De behandeling wordt meestal begonnen met zinkoxidezalf. Als dat niet of onvoldoende helpt kan een zalf met corticosterïden worden geprobeerd. Bij zeer hardnekkige gevallen is het mogelijk om lichttherapie te geven, eventueel met methoxaleen. Ook worden vitamine A zuur derivaten soms gebruikt.

Beloop en prognose

Tylotisch eczeem is een hardnekkige vorm van eczeem. De aandoening is vaak moeilijk te behandelen en patiënten lopen er vaak jarenlang mee rond.

Preventie tylotisch eczeem

Beschermende maatregelen die kunnen worden getroffen om deze aandoening te voorkomen zijn:

  • dragen van beschermende handschoenen
  • gebruik van beschermende handcrèmes
beschermende handschoenen
beschermende handschoenen

Engelse term

hyperkeratotic eczema of the hands and feet

Duitse term

Schwielenekzem, hyperkeratotisch-rhagadiformes Hand- und Fußekzem


Gepubliceerd door: Simpto.nl
Publicatiedatum: 8 januari 2015
Auteur: Erwin Douwes
Laatst bijgewerkt op: 31 december 2017

18 reacties

  1. Is het mogelijk dat er meer gezocht wordt naar de oorzaak van deze vorm van eczeem? Het lijkt alleen voor te komen aan de lichaamsuiteinden en dan met name alleen aan de binnenzijde van de handpalmen en de voetzolen. Een uiterst lastige en soms erg pijnlijke vorm van eczeem. De huid wordt dik en lijkt uit te drogen. Ook ontstaan groeven in de huid. Wat is de reden (lees oorzaak) dat deze vorm van eczeem alleen op genoemde plaatsen van het lichaam voorkomt?

  2. ik heb al ruim 6 jaar nu last van tylotisch eczeem die zich manifesteert in golven: het begint met eeltvorming, die laat na enkele dagen los en dan ontstaan kloofjes en wondjes die weer genezen. na dit genezingsproces ben ik weer een poosje ( ca. 1 week) “schoon” waarna het proces zich herhaalt.
    ik vind dat er maar weinig over deze vorm van eczeem op internet staat. ik zou ook graag meer willen weten: wordt er onderzoek naar tylotisch eczeem gedaan?
    ik slik nu al 6 jaar 6 x per week 10mg Neotigason. hiermee heb ik het probleem behoorlijk in de hand (figuurlijk, haha). mijn tweede vraag is: wat zijn de gevaren voor inname op langere termijn?

  3. dag neeltje,
    ik heb al twee jaar tylotisch eczeem in mijn handpalmen. behandeling bij huisarts hielp niet, ook niet bij dermatoloog ( cortisonecrème). er werd me voorgesteld om lichttherapie met medicatie toe te passen en als dat niet zou helpen: zware medicatie ( die ik zeker niet wil gebruiken na consultatie van google).
    probeer nu met een kruidenzalf. is iets beter dan met cortisone. maar echt verbeteren doet het niet. heb ook een speciale therapie gekregen bij een osteopaat, maar ook zonder succes.

    het is echt een moeilijk op te lossen probleem.

  4. Beste lezers,
    Hier mijn bijdrage. Ik heb afgelopen maand voor de tweede keer in mijn leven grondige problemen door tylotisch eczeem.(aan mijn handen)
    De eerste keer, een tiental jaar geleden, heeft dat anderhalf jaar geduurd. Heb huisarts gezien, ook dermatoloog, acu, en homeopathie( paardenmelk en creme)
    Maar door andere omstandigheden, verdween deze plots.
    Nu , sedert een viertal weken jeb ik het terug, met diepe kloven, pijnlijk, en zelfs ook aan mijn linkervoet.
    Gelukkig heb sinds 2 weken (ik woon in Portugal, met een b&b) een zwembad met zout water.ben elke dag veelvuldig in het water gegaan, en gezorgd dat handpalm en voetzool veel zon gepakt hebben. En…. sinds drie dagen is de eczeem practisch verdwenen. Zout en licht!

    1. Beste Luc,
      Ik heb sinds een jaar tylotisch exceem en slik neotigason, elke dag 10 mg en twee dagen 20 mg. Ik merk dat ik er wat mee moet spelen. Ik heb de meeste last van mijn voeten waardoor genieten van een wandeling niet zo vaak meer voorkomt. Ik gebruikte ureumzalf 10 procent, maar heb ontdekt dat dr scholl creme tegen hielkloven 25 procent ureum bevat dus die gebruik ik nu. Zon doet iid goed, na mijn vakantie zag het er veel beter uit.
      Ben ook benieuwd of jullie ook jeuk hebben , dat is een vervelende bijkomstigheid,

      1. Hi Jacqueline, ook ik heb al jaren dit probleem in mijn handen, eeltachtig scheurde echt in grote lijnen open als ik mij maar even afzet op mijn handen barst het tot bloedens toe open. Alles geprobeerd alle vreselijke zalfjes gekregen van verschillende artsen/ dermatologen niets hielp. Na 18 jaar heb ik mijn eigen trucje gevonden het is heel gek en doe het ook alleen maar als niemand het ziet ik heb een nagelvijl ,een wat bredere van papieren vijl, die ze in de nagelstudio’s gebruiken’ daar vijl ik elke dag al het eelt uit mijn handpalmen. Dat doe ik heel krachtig totdat het glad is en de kloven daardoor behoorlijk weg zijn en dan smeer ik er uierzalf uit zo’n gele pot op. Resultaat glad zacht amper scheurtjes! Ik moet het alleen absoluut geen dag overslaan. Het lost het probleem in de kern niet op maar dat konden de artsen ook niet. Dit geeft mij na 18 jaar eindelijk rust en geen open pijnlijke handen meer!

        1. Dit berichtje schreef ik natuurlijk voor jullie allemaal Gr Ansje de Jong

  5. Hallo mijn naam is Corrie ik ben al een poosje aan het tobben met mijn handen en voetenheb nu vandaag na een bezoek bij een dermatoloog de diagnose gekregen dat ik toylotice eczeem heb na vele verkeerde diagnoses van mijn huisarts doe zij dat het een schimmel was ziet er niet zo gunstig uit als ik het goed begrijp is chronisch pff heeft iemand nog goede tips

  6. Beste allen,

    Is er een lotgenoten forum over dit onderwerp? Dan kunnen we tips uitwisselen!

  7. Voor er bij mij borstkanker werd geconstateerd had ik last van tylotisch eczeem aan handen en voeten. Na de chemokuur ter behandeling van de borstkanker was het eczeem verdwenen. Nu, 6 jaar later, is het eczeem helaas weer terug.
    Nu las ik net de reactie van Luc Carlier over de invloed van zout water en zonlicht op het eczeem. Ik geloof zeker dat dit voor genezing kan zorgen. Ik ben wegens omstandigheden dit jaar niet enkele weken naar de bretonse kust geweest, waar ik dagelijks door de zee loop. En nu is dat verdomde eczeem weer terug. Kan toch geen toeval zijn.

  8. Sinds september 2017 aan het hannessen met mijn tylotisch eczeem. Weinig water en zeep gebruiken wordt mij verteld door de dermatoloog. Verder elke dag 20 mg acetritine, 50 mg hydroxizine , 1 x per dag Dermovatezalf en heel veel vette parrafine/vaselinezalf. Zit op dit moment voor de 9e week in de ziektewet omdat lopen bijna onmogelijk werd en dingen vastpakken met mijn handen ook niet geweldig ging. Mijn handen zijn aan de beterende hand maar mijn voeten niet. Kan 2 maanden langer duren. Volgens haar komt dit type eczeem het meest voor bij vrouwen die al door de overgang heen zijn, dus nog een leuke bonus als je denkt alles doorstaan te hebben. Ik ben 57 jaar en ik merk dat er verdomd weinig bekend is over tylotisch eczeem behalve dat het hardnekkig is en dat er zelfs mensen zijn die er arbeidsongeschikt door worden…..

    1. Hoi Jaqueline

      Hoe gaat het nu? Ik heb het het ergst aan mijn voeten.
      Slik geen medicijnen meer vanwege de bijwerkingen.
      Ik weet niet meer wat ik moet doen om de kloven te remmen, nog tips?

      1. Hoi Inge, ben uiteindelijk in de 10e week weer begonnen met werken, en na 3 weken weer voltijds. Heb alleen binnen 4 weken mijzelf weer ziek gemeld omdat er weer kloven in mijn voeten kwamen. Ben inmiddels weer 6 weken verder en kan eigenlijk niet zeggen waardoor het weer begint. Mijn handen waren al wat aan het beteren, maar inmiddels zijn deze ook weer aangetast. Tja, medicatie is aangepast met het verhogen van de acitretine, 25 mg, en verder blijft alles bij het oude. Ik denk dat ik me er bij neer moet leggen dat dit een steeds terug kerend iets gaat worden en er weinig aan kan doen….helaas. Ben nu wel bij een Orthomoleculair therapeuth om de algehele conditie op peil te brengen in de hoop dat dit wat opleverd. En laat nu een bloedonderzoek doen inzake voedselintolerantie en misschien helpt dat ook wel. Blijf er mee bezig…..

        1. Hi Jacqueline. Succes gehad bij de orthomoleculair therapeut?

  9. Jacqueline. Ik ben heel benieuwd naar jouw ervaring met de orthomoleculair therapeut.
    Ik heb er 2-3 jaar geleden heel veel last van gehad aan mijn voeten, zodanig dat ik 3 maanden van huis uit heb moeten werken. Na 3 Prednison kuren was het schoon en bleef het lang weg.
    Maar sinds 5 maanden steekt het de kop weer op …
    De huisarts zegt iedere keer dat het een schimmel is, (wat ik steeds bestreed,) maar alle medicijnen die hij me voorgeschreven heeft hebben geen enkele verbetering opgeleverd.
    Weet niet meer wat ik nog kan smeren en zware medicijnen wil ik niet. Ik heb een poosje baat gehad aan Dermophil indien balsem stick die ik in Zwitserland bij een apotheek gekregen had, maar dat is hier niet te krijgen.
    Weekje aan een zonnige zeekust ga ik binnenkort hopelijk doen en maar afwachten of dat wat verbetering oplevert.
    Ik had ook op mijn lijstje staan om eens een keer contact op te nemen met een orthomoleculaire therapeut, dus als je een update hebt … graag.

    1. Ineke, tja, wat moet ik zeggen? De ortho-moleculair therapeut heeft het bloed laten onderzoeken en daar kwam uit dat ik een voedselintolerantie heb voor oa gluten. Verder krijg ik supplementen die ervoor moeten zorgen dat ik beter slaap en die mijn nieren en lever ondersteunen. Wel prettig bij de medicatie. Heb wel een ander middel gekregen van de dermatoloog, Toctino ipv Acitretine, omdat ik vond dat er best wel veel haarverlies was. Verder werd mij verteld door de dermatoloog dat voedselinname geen rol speelt bij tylotisch eczeem maar dat dit een dna foutje is….nu hoop ik dan dat ik met medicatie het onder controle kan houden, misschien tijdelijk stoppen wanneer er geen ernstige klachten zijn ofzo. Mocht het bij jou een schimmel zijn, probeer eens Gladskin, prijzig maar schijnt te helpen. Alleen niet bij mij voor eczeem, maar als jouw huisarts gelijk heeft…..gr. Jacqueline

      1. Als zout en zon zo goed helpen waarom dan niet dagelijks eens een lauw tot koud voetbad met badzout proberen met daarna zo’n kleine zonnelamp daarop?
        Ik heb vooral eczeem aan mijn handen, heb dit gekregen na veel contact met veel zepen. De jeuk en blaasjes blijven regelmatig terugkomen. Waterdichte handschoenen helpen niet, want dan zweet ik en worden de blaasjes nog erger.
        Heel af en toe gebruik ik betnelan, al 50 jaar mijn cortisone product.
        Veel succes allemaal!!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *