Wat is het syndroom van Elsberg?

Het syndroom van Elsberg is een aandoening waarbij de zenuwen die de urineblaas verzorgen zijn aangetast door een virusinfectie. Hierdoor kan de blaas de urine niet meer goed uitplassen en ontstaat een zogenaamde retentieblaas.

Hoe vaak komt het voor?

Het is niet precies bekend hoe vaak het Elsberg-syndroom voorkomt. Waarschijnlijk gaat het om enkele honderden gevallen per jaar in Nederland.

Bij wie komt het voor?

Het Elsberg-syndroom komt voor bij vrouwen met een ernstige herpes-infectie van de geslachtsdelen. Bij ongeveer 10% van deze vrouwen zal het syndroom van Elsberg ontstaan.

Oorzaak syndroom van Elsberg

De oorzaak van het Elsberg-syndroom is een infectie door een virus. De veroorzaker van de aandoening is het herpes simplex virus – type 2. Het virus breidt zich uit naar de zenuwwortels die aan de onderkant van het ruggenmerg uittreden. Uit deze zenuwwortels ontspringen de zenuwen die het gebied rond de geslachtsorganen en de anus verzorgen. Ook de blaas wordt verzorgd door zenuwen die uit de betreffende zenuwwortels ontspringen.

Symptomen syndroom van Elsberg

De onderstaande symptomen kunnen voorkomen. Het percentage achter de klacht is een schatting van het aantal patiënten met het syndroom van Elsberg dat die klacht heeft.

  • minder plassen – 48%
  • niet kunnen plassen – 42%
  • buikpijn – 31%
  • moeite met plassen – 31%
  • geen of minder gevoel rond de anus – 27%
  • zich niet lekker voelen – 26%
  • vaak plassen – 24%
  • geen of minder gevoel tussen anus en geslachtsorgaan – 23%
  • vervelend gevoel in de buik – 23%
  • niet voelen dat de blaas vol is – 22%
  • benen niet of nauwelijks kunnen bewegen – 21%
  • verhoogde lichaamstemperatuur – 21
  • dikke buik – 19%
  • geen of minder gevoel in de schaamstreek – 16%
  • koorts – 14%
  • moeheid – 13%
  • moeite met het krijgen van een erectie – 12%
  • moeite met poepen – 11%
  • niet klaar kunnen komen – 11%
  • spierpijn – 11%
  • diarree – 7%
  • been niet of niet goed kunnen bewegen – 7%
  • pijn tussen anus en geslachtsorgaan – 4%

Hoe wordt de diagnose gesteld?

De diagnose wordt vermoed op grond van het verhaal van de patiënt – moeite met plassen na een (virus)infectie – in combinatie met het bestaan van een volle blaas (retentieblaas). De bevestiging van de diagnose komt meestal door het vinden van afwijkingen in het hersenvocht. Hiertoe wordt een ruggenprik (lumbaalpunctie) gedaan waarbij een kleine hoeveelheid hersenvocht wordt afgenomen. Meestal worden in het hersenvocht ontstekingscellen gevonden, vooral zogenaamde ‘lymfocyten’.

Behandeling syndroom van Elsberg

Het Elsberg-syndroom wordt meestal behandeld door de blaas te catheteriseren. Dat betekent dat een blaascatheter wordt ingebracht zodat de urine uit de blaas kan aflopen.

Soms worden geneesmiddelen tegen virussen (antivirale middelen) voorgeschreven.

Beloop en prognose

In de meeste gevallen gaat de aandoening na enkele dagen tot enkele weken vanzelf over.

Verder lezen en referenties

  • P. Vonk, Het syndroom van Elsberg: acute urineretentie na een virale infectie; Nederlands Tijdschrift voor Geneeskunde 1993;137:2603-5

Synoniemen

Ziekte van Elsberg

Engelse term

Elsberg syndrome, HSV-2 sacral radiculitis


Uitgegeven door: Simpto.nl
Datum van publicatie: 15 januari 2015
Auteur: Erwin Douwes
Laatst bijgewerkt op: 14 februari 2017

2 reacties

  1. Nu ik heb ook de ziekte van Elsberg maar ik ben al een half jaar onder weg.Ik heb een vreselijk zwaar gevoel tussen mijn benen en vooral bij de anus mijn benen worden af gekneld en ook mijn voeten het is een vreselijk gevoel en de Neuroloog heeft er niets voor om dat hij het nog nooit zo heeft mee gemaakt.Het kan heel lang duren als het over gaat zegt hij want zij weten het niet,Het is het waterpokken virus,heeft u het wel eens mee gemaakt?Ik ben 78 jaar Gr Tinie

  2. ik ben 77 jaar en heb deze verschijnselen allemaal
    Of ik heb moeite met plassen of het komt spontaan, moeite met ontlasting,
    pijnlijke benen en voeten en net rijbroekgedeelte voelt dood aan. Nu al maanden bezig, antiviraal middel gekregen en prednison. Nog geen verandering en geen herpes virus is geconstateerd

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *