Suikerziekte

Wat is suikerziekte?

Suikerziekte is een veel voorkomende aandoening waarbij het gehalte van glucose (een bepaald type suiker) in het bloed verhoogd is.

De medische naam voor suikerziekte is ‘diabetes mellitus’, vaak afgekort tot ‘diabetes’. Dit moet niet worden verward met ‘diabetes insipidus‘, wat een andere ziekte is.

Hoe vaak komt het voor?

Suikerziekte komt zeer vaak voor. Er zijn naar schatting een miljoen mensen met suikerziekte in Nederland. Een aantal daarvan weet nog niet dat ze suikerziekte heeft.

Bij wie?

Diabetes type 1 treedt meestal op jonge leeftijd op, terwijl diabetes type 2 vaak op oudere leeftijd pas begint. Er zijn echter ook mensen van 70 jaar met type 1 en van 20 jaar met type 2. De laatste vorm wordt vaker gezien bij mensen die dik zijn.

Oorzaak suikerziekte

Bij gezonde mensen wordt het glucose gehalte geregeld door het hormoon insuline. Insuline bevordert de opname van glucose in de spieren en andere weefsels. Het glucose gehalte in het bloed zal hierdoor dalen.

Bij patiënten met suikerziekte is er een tekort aan insuline of zijn de weefsels die glucose op moeten nemen verminderd gevoelig ervoor. Het gevolg is dat minder glucose wordt opgenomen in cellen van weefsels en organen. Hierdoor zal het glucose gehalte in het bloed stijgen. Dit wordt ‘hyperglycemie’ genoemd.

Diabetes type 1 & type 2

Diabetes type 1

Wanneer sprake is van een tekort aan insuline wordt gesproken van diabetes type 1. Andere namen voor deze aandoening zijn insuline-afhankelijke suikerziekte en diabetes mellitus type I. Bij type 1 is sprake van een afname van de uitscheiding van insuline door de zogenaamde eilandjes van Langerhans in de alvleesklier. Deze eilandjes bestaan uit zogenaamde B-cellen die insuline produceren.

Diabetes type 2

Als het de cellen in het lichaam verminderd gevoelig zijn voor insuline wordt gesproken van diabetes type 2. Andere namen hiervoor zijn insuline-onafhankelijke suikerziekte en diabetes mellitus type II.

Bij type 2 is sprake van ongevoeligheid van spierweefsel, en andere weefsels die glucose gebruiken, voor insuline.

Soms kan type 2 ontstaan tijdens zwangerschap, zogenaamde ‘zwangerschapssuiker’ of ‘zwangerschapsdiabetes’. Dit gebeurt dan bij vrouwen die al aanleg hebben om de ziekte te krijgen.

Er wordt onderzoek verricht om te kijken of het drinken van koemelk, in plaats van moedermelk, door zuigelingen leidt tot een grotere kans op het krijgen van suikerziekte.

Atypische antipsychotica (met name olanzapine) kunnen de gevoeligheid voor het krijgen van suikerziekte verhogen.

Hoe wordt de diagnose gesteld?

Bloedonderzoek om het glucosegehalte van het bloed te bepalen.

Bepaling van het gehalte C-peptide in het bloed geeft aan hoeveel insuline er door de alvleesklier wordt uitgescheiden. Meestal wordt dit gedaan na stimulatie van de insuline uitscheiding door toediening van glucagon.

Het meten van het geglycosyleerd hemoglobine (HbA1c) gehalte in het bloed is een maat voor het glucosegehalte gedurende de afgelopen drie maanden. Verder kunnen een argininebelastingtest, insulineproduktietest of een glucosetolerantietest worden gedaan.

Verder zal de arts na moeten gaan in hoeverre er sprake is van complicaties van suikerziekte. Dat betekent dat elke 1-2 jaar een onderzoek van de ogen wordt gedaan om de aanwezigheid van retinopathie te beoordelen. Bloedonderzoek moet aangeven of er sprake is van nefropathie. Gevoelstesten kunnen wijzen op het bestaan van neuropathie.

Behandeling suikerziekte

Medicijnen

Mensen met suikerziekte worden behandeld met medicijnen. Mensen met diabetes type 1 moeten meestal insuline spuiten. De insuline wordt met een speciale injectiepen direct onder de huid ingespoten. De hoeveelheid insuline die moet worden ingespoten moet worden bepaald aan de hand van de glucose spiegel in het bloed. Die moet regelmatig gecontroleerd worden door middel van een vingerprik.

  • instellen van behandeling met insuline
Controles

Routine controle van personen met type 1 diabetes, iedere 3 tot 4 maanden, en type 2 diabetes, iedere 3 tot 6 maanden.

Eerdere of meer frequente poliklinische follow-up bij:

  • onvoldoende diabetes regulatie, met HbA1c > 2% boven de bovenste grenswaarde van normaal
  • onstabiele diabetes regulatie, gekarakteriseerd door frequente of ernstige hypoglycemieen, of hyperglycemische ontregeling
  • diabetische ketoacidose
  • hyperosmolair nonketotische ontregeling
  • complicaties ten gevolge van diabetes, zoals microalbuminurie, pijnlijke neuropathie, autonome neuropathie en/of retinopathie, voetproblematiek
  • vrouwen met diabetes, die zwanger zijn of zwanger willen worden
  • vrouwen, die een zwangerschapsdiabetes ontwikkelen
  • personen met diabetes mellitus, die intensieve insuline behandeling wensen
  • patienten die geschikt en gemotiveerd zijn om behandeld te worden met continue subcutane insuline infusie met behulp van een pompje.
  • perioperatieve begeleiding van personen met diabetes

Beloop en prognose

Wie eenmaal suikerziekte heeft, komt daar niet meer van af. Alleen de symptomen zijn te bestrijden.

Complicaties van suikerziekte zijn:

De levensverwachting van mensen met suikerziekte is minder dan die van mensen zonder suikerziekte. Dit heeft vooral te maken doordat mensen met suikerziekte een 2-4 maal hogere kans hebben op het krijgen van hart- en vaatziekten, zoals hartinfarct, arteria renalisstenose en beroerte.

Maagverlamming

Maagverlamming kan voorkomen bij mensen met suikerziekte. Dit heeft te maken met aantasting van de zenuwen van de maag maar ook met het glucosegehalte van het bloed. Hoe slechter de controle van het glucosegehalte des te meer kans op het optreden van maagverlamming. Omgekeerd kan een slechte lediging van de maag door maagverlamming het moeilijk maken om het glucosegehalte goed onder controle te krijgen.
Mensen met suikerziekte hebben een verhoogde kans op infecties, vooral infecties van de urinewegen. Bovendien lopen infecties over het algemeen ook erger dan bij mensen zonder suikerziekte.

Engelse vertaling

diabetes


Gepubliceerd door: Simpto.nl
Datum van publicatie: 13 juli 2017
Auteur: Erwin Douwes
Laatst bijgewerkt op: 13 juli 2017

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *