Wat is de gecombineerde strengziekte?

Dit is een aandoening waarbij de achterstrengen en de zijstrengen van het ruggenmerg zijn aangetast door een tekort aan vitamine B12. Soms zijn ook perifere zenuwen, de oogzenuw (nervus opticus) en/of de hersenen betrokken bij deze ziekte.

Oorzaak gecombineerde strengziekte

De gecombineerde strengziekte wordt meestal veroorzaakt door een tekort aan vitamine B12.

Mensen die kortgeleden een operatie ondergingen waarbij narcose met lachgas werd toegepast hebben een verhoogde kans op het krijgen van gecombineerde strengziekte. Lachgas remt namelijk een enzym dat van belang is bij de aanmaak van myeline, wat van belang is bij de vorming van zenuwweefsel.

Symptomen gecombineerde strengziekte

De gecombineerde strengziekte kan tot veel verschillende klachten leiden. Hieronder een overzicht.

  • moeite met lopen
  • wankel lopen
  • tintelend of prikkelend gevoel in de voeten
  • geen of minder gevoel in de handen
  • geen of minder gevoel in de tenen
  • moeite om in evenwicht te blijven
  • tintelend of prikkelend gevoel in de handen
  • geen of minder gevoel aan de voet
  • vallen
  • onhandigheid van de hand
  • minder kracht in de benen
  • tintelend of prikkelend gevoel in de vingers
  • tintelend of prikkelend gevoel in de tenen
  • minder kracht in het been
  • slaperigheid
  • gevoel alsof je op balletjes loopt
  • geen of minder gevoel in de onderbenen
  • schietende pijn door het ruggenmerg
  • pijn aan de benen
  • tintelend of prikkelend gevoel door de rug
  • vergeetachtig
  • geen of minder gevoel in de benen
  • moeite met het optillen van het been / slepen met een been
  • tintelend of prikkelend gevoel in de benen
  • tintelend of prikkelend gevoel in de armen
  • niet weten welke dag/datum het is
  • minder kracht in de handen
  • door de benen zakken
  • tintelend of prikkelend gevoel in het gezicht
  • gevoel alsof je ledematen niet van jezelf zijn
  • onverschillig
  • achterdochtig
  • depressief
  • geen of minder gevoel
  • gevoel dat er naalden in de huid prikken
  • houterig bewegen / houterig lopen
  • minder kracht in de arm
  • minder kracht in het bovenlichaam
  • moeite met praten
  • niet weten waar je bent
  • slecht zien met één oog
  • snel geïrriteerd of boos
  • tintelend of prikkelend gevoel
  • veranderd zien
  • verandering in geestelijke toestand
  • verward
  • vreemd gevoel

Hoe wordt de diagnose gesteld?

De arts kan de diagnose stellen op grond van afwijkingen die worden gevonden bij lichamelijk onderzoek en laboratoriumonderzoek. Eventueel kan nog beeldvormend onderzoek worden gedaan om de aantasting van het ruggenmerg aan te tonen.

Lichamelijk onderzoek

Door de aantasting van het ruggenmerg kunnen verschillende afwijkingen worden gevonden, zoals:

  • minder kracht in de benen;
  • voetzoolreflex volgens Babinski;
  • verminderde vibratiezin aan de voeten en benen;
  • gestoorde proef van Romberg.

Laboratoriumonderzoek

Er is vaak sprake van een verlaagd hemoglobine gehalte in het bloed (bloedarmoede). De rode bloedcellen zijn groter dan normaal.

Daarnaast is het vitamine B12 gehalte in het bloed meestal verlaagd.

Met de zogenaamde Schilling-test kan worden beoordeeld of het tekort aan vitamine B12 wordt veroorzaakt door een gestoorde opname in de darm.

Beeldvormend onderzoek

Op een MRI-scan kunnen afwijkingen in het ruggenmerg worden gezien.

Behandeling gecombineerde strengziekte

De behandeling bestaat uit toediening van vitamine B12. Dit kan door maandelijkse injecties met 1000 microgram vitamine B12.

Beloop en prognose

Na behandeling met vitamine B12 knappen de meeste patiënten goed op. Sommige klachten kunnen echter nog langere tijd aanhouden, met name tintelingen in handen of voeten.

ICD-10 code

E53.8

Engelse term

(subacute) combined degeneration of spinal cord

Verder lezen

  • J.C.F. Jongen e.a., ‘Gecombineerde strengziekte door vitamine-B12-deficiëntie: eenvoudige diagnose, effectieve therapie’; Nederlands Tijdschrift voor Geneeskunde 2001; 145(26): pp. 12291233.

Gepubliceerd door: Simpto.nl
Publicatiedatum: 12 november 2015
Auteur: Erwin Douwes
Laatst bijgewerkt: 11 oktober 2016

1 reactie

  1. Author

    Ik vind het een erg duidelijke tekst. over b12 en stengziekte.
    bijde zijn bij mij niet onderzocht maar wel zit ik in het grijze gebied met B12
    Ik ga straks revalideren en spuit twee keer in de week B12. merk daarbij een verbetering in het lichaam. Niet alle klachten zijn weg. De revalidatie arts heeft een andere mening over mijn klachten ten aanzien van B12
    Ik heb een vraag. als ik meer ga bewegen hoe is het verloop van de B12 opname dan. mijn lichaam moet verzadigen van B12, Duurt het herstel hiervan dan langer?

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *