Wat is diabetische gastroparese?

Diabetische gastroparese is een aandoening waarbij de zenuwen in de maag zijn aangetast. Hierdoor worden de spiertjes in de maagwand onvoldoende geprikkeld. Het gevolg is dat de maag nauwelijks nog kan samenknijpen. Dit samenknijpen is van belang om voedsel dat zich in de maag bevindt in de richting van de dunne darm te duwen.

Gastroparese betekent letterlijk ‘maagverlamming‘. De verlamming van de maagspiertjes leidt tot een vertraagde maaglediging. Voedsel hoopt zich als het ware op in de maag en wordt slechts beetje-bij-beetje afgegeven aan de dunne darm. De ophoping van voedsel in de maag kan tot verschillende klachten leiden.

Een andere naam voor diabetische gastroparese is diabetische gastropathie.

Welke symptomen geeft het?

Bij diabetische gastroparese kunnen de volgende klachten optreden:

  • Misselijkheid
  • Braken
  • Vol gevoel in de buik
  • Snel verzadigd gevoel tijdens het eten
  • Afvallen

Ernstige maagverlamming kan leiden tot ondervoeding.

Wat is de oorzaak?

Bij mensen met diabetes raken de zenuwen op den duur aangetast. Dat geldt ook voor de zenuw die de spiertjes in de maagwand prikkelt. Deze zenuw wordt de ‘vaguszenuw’ of ‘nervus vagus’ genoemd. Het is één van de twaalf hersenzenuwen.

Hoe wordt de diagnose gesteld?

De diagnose kan worden gesteld als bij iemand die al jarenlang suikerziekte heeft een vertraagde maaglediging wordt vastgesteld. Het vaststellen van een vertraagde maagontlediging kan met behulp van scintigrafie. Dat is een onderzoek waarbij een maaltijd met een radioactieve stof wordt ingenomen. Met tussenpozen van één tot enkele uren worden scans gemaakt. Op de scans kan worden vervolgd hoe snel de radioactieve stof – en dus het voedsel – de maag passeert.

Wat is de behandeling?

Diabetische gastroparese wordt behandeld met voedingsadviezen en geneesmiddelen. Bij patiënten met ernstige maagverlamming die ondervoed raken kan het nodig zijn om tijdelijk vloeibare voeding via een zogenaamde PEG-sonde of PEJ-sonde te geven. Dat gebeurt in het ziekenhuis.

Ook is het tegenwoordig mogelijk om een apparaatje in te brengen waarmee de maagspieren worden geprikkeld. Dit wordt maagstimulatie genoemd.

Voedingsadviezen

Als ondervoeding dreigt kunnen calorierijke drankjes worden gebruikt.

Geneesmiddelen

De meest gebruikte geneesmiddelen bij de behandeling van diabetische gastroparese zijn metoclopramide (Primperan) en domperidon. Deze middelen prikkelen de spiertjes in de maagwand. Daarmee zorgen ze ervoor dat voedsel sneller door de maag wordt naar de dunne darm wordt geduwd. Daarnaast verminderen ze ook het gevoel van misselijkheid en de neiging tot overgeven.

metoclopramide (Primperan) tabletten voor de behandeling van diabetische gastroparese

Maagstimulatie

Bij maagstimulatie wordt een soort pacemaker ingebracht. Via draadjes in de maagwand worden de spieren in de maagwand geprikkeld. Deze gaan hierdoor samentrekken. De samentrekking van de spieren in de maagwand zorgt ervoor dat het voedsel vanuit de maag in de dunne darm wordt geduwd.

Engelse vertaling

diabetic gastropathy, diabetic gastroparesis

Verder lezen / Referenties

  • M Samsom en HG Gooszen, ‘Behandeling bij ernstig vertraagde maaglediging’, gepubliceerd in de rubriek ‘Capital selecta’ van het Nederlands Tijdschrift voor Geneeskunde van 7 oktober 2000; 144(41): pagina’s 1945-1948.
  • M Camilleri, ‘Diabetic Gastroparesis’, gepubliceerd in de rubriek ‘Clinical Practice’ van de New England Journal of Medicine van 22 februari 2007; 356(8): pagina’s 820-829.

Gepubliceerd door: Simpto.nl
Datum van publicatie: 28 november 2017
Auteur: Erwin Douwes
Laatst bijgewerkt op: 28 november 2017


Synoniemen voor diabetische gastroparese zijn diabetische gastropathie, maagverlamming bij suikerziekte, maagverlamming door diabetes en
vertraagde maaglediging door diabetes.