Wat is acute flaccid myelitis (AFM)?

Acute flaccid myelitis is een zeldzame maar ernstige aandoening waarbij het ruggenmerg ontstoken raakt. De aandoening begint vaak met een verkoudheid en leidt tot toenemend krachtverlies in armen en benen. Dit kan in korte tijd leiden tot verlamming. De ziekte komt vooral bij kinderen voor.

Omdat de aandoening op polio lijkt wordt het soms ook ‘polio-like syndrome’ genoemd.

Wat is de oorzaak?

Tot voor kort was onduidelijk wat de oorzaak van acute flaccid myelitis is. Uit onderzoek is gebleken dat AFM waarschijnlijk wordt veroorzaakt door een bepaald type verkoudheidvirus. Het gaat om het zogenaamde EV-D68 virus.

Net als andere verkoudheidsvirussen is het EV-D68 virus besmettelijk. Slechts een klein deel van de mensen die besmet raken zal echter AFM krijgen. Waarom zij de ziekte wel krijgen en anderen niet is onduidelijk.

Welke symptomen geeft het?

De volgende symptomen kunnen optreden:

  • Pijn in de nek
  • Pijn in de rug
  • Pijn in de armen
  • Pijn in de benen
  • Minder kracht
    • Krachtverlies in de armen – het krachtverlies kan leiden tot volledige verlamming van de arm(en)
    • Krachtverlies in de benen – het krachtverlies kan leiden tot volledige verlamming van het been / de benen
    • Hoofd niet overeind kunnen houden
  • Moeite met ademen – dit ontstaat als het middenrif is aangetast

Het gevoel in armen en benen is meestal niet aangetast.

Hoe wordt de diagnose gesteld?

De arts kan de diagnose stellen op grond van de klachten, het lichamelijk onderzoek, beeldvormend onderzoek en onderzoek van het hersenvocht. Voor dit laatste onderzoek moet hersenvocht worden afgenomen via een ruggenprik.

De diagnose wordt gesteld door andere oorzaken van krachtsverlies in de ledematen, zoals bijvoorbeeld het syndroom van Guillain-Barré, uit te sluiten.

Beeldvormend onderzoek

Verder zijn op een MRI-scan afwijkingen zichtbaar aan het ruggenmerg.

Ruggenprik

Bij onderzoek van het hersenvocht wordt een verhoogd aantal witte bloedcellen gevonden. Dit wordt ‘pleiocytose’ genoemd.

Wat is de behandeling?

Er is geen behandeling waarmee acute flaccid myelitis kan worden genezen. De behandeling is daarom gericht op de klachten die zich voordoen. Dit wordt ‘symptomatische behandeling’ genoemd.

Als de aandoening leidt tot verlamming van het middenrif is kunstmatige beademing nodig.

Preventie

In tegenstelling tot voor polio is er voor AFM geen vaccin beschikbaar. Het is dus nog niet mogelijk om kinderen in te enten tegen AFM.

Historie

AFM dook voor het eerst op in Californie in de herfst van 2014. Toen werd gesproken van een ‘polio-achtig syndroom’.